Schrijven

‘Een foto zegt meer dan duizend woorden’ is een bekende uitspraak. Toch begon het allemaal met een woord, Het Woord. Ieder van ons kent de regel ‘In het beginne was het Woord’ (Johannes 1-1). De Bijbel vormt in de visie van moderne theologen een programma aan verhalen en doelen van de mensheid. Zonder woorden is er geen doel, en er is geen andere plek die men kan bedenken waar beeld en woord zo verbonden zijn als in kunst. Kunst heeft een overtuigende beeldtaal, maar zonder woorden en verhaal bij kunst raakt de nieuwsgierigheid van veel mensen niet bevredigd.
Als een kunstwerk ‘spreekt’ tot jou en je verbeelding, zet het aan tot het stellen van vragen. Om deze vragen te kunnen stellen, moet men ze eerst verwoorden. In een dialoog kan een uitwisseling beginnen en ontstaan antwoorden.
Over kunst praten is één ding, schrijven over kunst is een kunst op zichzelf. Als we proberen te praten over wat we zien in kunst, hoe het ons beinvloedt en wat het betekent, komen we er al snel achter dat taal op zichzelf niet genoeg is om iets uit te drukken. Het voelt alsof hetgene dat ons het diepste raakt het moeilijkst onder simpele woorden valt te brengen. Hoe moeten we dan over kunst schrijven op een representatieve en betekenisvolle manier? Naast enkel het schrijven over je eigen ervaringen en gevoelens moet de schrijver ook een context creëren waar kennis wordt overgebracht. Dit zorgt echter voor meer vragen, en niet alleen naar het ‘hoe’ maar ook naar ‘wat, waar, wie wanneer en waarom’.

Leren

Het eerste ‘waarom?’, namelijk waarom is het van belang om over kunst te schrijven, is hierboven aan de orde gekomen: het geven van betekenis en het delen van zinvolle informatie over kunst. Maar dan is het nog nodig om visuele kunsten te ontmystificeren, te onttoveren en te analyseren. Dat is precies wat SEA Foundation behandelt in de cursus Schrijven over Kunst.
Waar praten over kunst al belangrijk is om er een beter begrip van te krijgen –  Kunst is een gesprek – komt in schrijven over kunst zelfs meer belangrijke aspecten aan de orde. Het gaat om een evaluatie van een kunstwerk, over hoe je het ervaart, welke vragen of kwesties komen aan de orde en waarschijnlijk – en hopelijk ook – je persoonlijke visie over het kunstwerk. Door deze kwesties en antwoorden in woorden te vertalen vorm je niet alleen overtuigingen, maar maak je ze ook overdraagbaar en communiceerbaar. Anderen kunnen het lezen, en kunnen kennis nemen van je mening, ideeën, visie, gevoelens. Tekst draagt bij aan bekendheid, aan het delen van gedachten en standpunten, het waarderen van visies van anderen of juist niet. Jouw schrijven kan, in een volgende stap, anderen inspireren om hun eigen mening te vormen.

Schrijven over kunst is belangrijk omdat het een breder draagvlak creëert. Het vestigt de aandacht op hoe kunst overkomt op zijn toeschouwers en hoe het wordt ervaren en ontvangen. In het algemeen gesproken zijn we slechts in staat om kunst op persoonlijke wijze te ervaren. Voor een bredere visie moeten we afgaan op de woorden van anderen. Er is een discussie over de geldigheid van echte ervaring boven geschreven visies, maar een goed geschreven rapport van een ervaring en van kunst kan je bekend maken en verleent een glans van actualiteit en maatschappelijk of artistiek belang. Het kan zelfs een gevoel bij je laten ontstaan dat je deel uitmaakte van het creatieve proces.

Terwijl het waar is dat artistieke smaak heel persoonlijk is, zijn er toch ook objectieve methoden om een kunstwerk te analyseren in bepaalde karakteristieken. Op deze manier kunnen kunstwerken beschouwd worden als een middel om het succes van een artiest te meten op het gebied hoezeer hij erin slaagt om zijn bedoeling in het kunstwerk tot uitdrukking te brengen. Het geeft informatie over de kunstenaar, zijn of haar achtergrond, motieven en het productieproces. En laten we niet vergeten dat dit ons de middelen verschaft om zowel kunst aan de kunstenaar te relateren, als om de kunstenaar van feedback op zijn verrichtingen te kunnen voorzien. Het geeft ons eveneens de mogelijkheden om kunst in context te plaatsen en een breder perspectief te hanteren.

Om deze aspecten aan de orde te stellen en te behandelen hebben we een e-cursus samengesteld, ‘Schrijven over Kunst’. Binnen vijf lessen word je voorzien van een soliede kader waarmee je de manier van schrijven over kunst kunt verbeteren.

Ondersteuning

SEA Foundation wordt niet structureel gesponsord. Al onze activiteiten worden ondersteund door vrijwillige bijdragen van onze gemotiveerde teamleden. Om die reden leunen we op de steun van een grote bandbreedte aan partners uit de publieke en openbare sector die vitaal zijn voor het succes van onze inspanningen.

Ben je een kunstschrijver of -criticus en wil je een bijdrage leveren aan SEA Foundation door je kennis met ons te delen? Of, wil je deelnemen in een van onze programma’s of aan onze cursussen? Wil je een gast-blog schrijven of ons financieel ondersteunen? Neem dan contact met ons op en kom bij onze organisatie!